Home PDF Bestanden Kleuren voor druk- en printwerk

CMYK, RGB of Pantone PMS?

RGB kleuren

RGB staat voor rood, groen en blauw. Met deze kleurencombinatie kun je behalve zwart ook hele felle kleuren creëren doordat het uitgangspunt licht is. Denk hierbij aan een tv-scherm of computermonitor. Een uitgeschakeld beeldscherm is zwart en door middel van licht ontstaan de kleuren als je de tv aanzet.

CMYK en RGB Kleurmodel

CMYK kleuren

CMYK staat voor de kleuren Cyaan, Magenta en Yellow. Door de kleuren cyaan, magenta en geel te mengen ontstaat geen zwart, maar diep donkerbruin. Om het kleurbereik te vergroten is daarom zwart (K) toegevoegd. Door deze vier kleuren in verschillende verhoudingen met elkaar te combineren kunnen veel kleuren in het CMYK-spectrum worden nagebootst. Helaas geldt dat niet voor alle kleuren. Felle oranje tinten of metaalkleuren als goud, koper en zilver moeten met PMS-kleuren gedrukt worden.

PMS (Pantone) kleuren

Naast RGB en CMYK kleuren zijn er ook PMS-kleuren. Er zijn ruim 1100 kleuren gedefinieerd door het bedrijf Pantone, die elk een unieke nummer hebben. Door deze indeling wordt gegarandeerd dat een kleur overal ter wereld exact gelijk is. Hierdoor zijn Pantone kleuren uitermate geschikt voor bedrijfslogo's en huisstijlen. CMYK kan niet alle PMS-kleuren even goed nabootsen. Het ontwerpen van een huisstijl moet dus altijd eerst in PMS-kleuren gebeuren. De vertaalslag PMS->CMYK kan beter dan die van CMYK->PMS

Meer informatie

Het verschil ?

Printers en drukpersen maken gebruik van toner of inkt. Deze inkten en toner hebben de eigenschap dat ze licht absorberen. Een deel van het licht wordt echter niet geabsorbeerd en dat zie je als een kleur terugkomen op het vel papier. Printers en drukpersen leggen de toner of inkt bovenop het drukvel waardoor het reflecterende licht wegvalt. Beeldschermen werken precies anders om. Deze absorberen juist geen licht, maar stralen meteen de kleur licht uit die je wilt hebben.

Kleurverschillen tussen het beeldscherm en het print-en drukwerk

Ik heb mijn drukwerk goed opgemaakt, maar toch verschillen de kleuren. Hoe kan dat ?

Je vergelijkt in eerste instantie de afdruk op papier (CMYK) met het resultaat op je scherm (RGB)

Wanneer jij je print -of drukwerk goed bekijkt kun je daarom toch nog minimale verschillen in de kleur zien. Ook de verschillende eigenschappen van diverse papiersoorten kunnen kleuren er net even iets anders uit te zien, dit is ook de reden waarom wij gratis papierproeven beschikbaar stellen met hierop steeds dezelfde afbeelding op diverse papiersoorten. Ook wanneer je de kleuren vergelijkt met de kleuren van je eigen printer kun je verschillen zien. De afwijkende productiewijze zou voor kleurverschil kunnen zorgen. Een andere mogelijkheid voor kleurverschil heeft te maken met de instelling van je beeldscherm. Kijk maar eens bij een grote wand met televisieschermen, ook hier zie je vaak bij hetzelfde beeld verschillende kleuren, dit alles heeft te maken met instellingen.

Dezelfde flyer afgedrukt bij verschillende bedrijven met kleurverschil, hoe kan dat ?

In de huidige markt worden printers aangestuurd door een RIP (Raster Image Processor), deze RIP "vertaalt" de PDF met tekst en beeld in kleur naar de uiteindelijke afdruk. Deze RIP's hebben ook allemaal hun eigen specifieke eigenschappen en hierdoor ook hun eigen interpretatie van kleurgebruik in een document. Door middel van regelmatig kalibreren, dat wil zeggen kleuren corrigeren heb je weinig last van kleurverschil. Kleurverschil kan ook ontstaan voor en na een onderhoudsbeurt waarbij onderdelen denk aan bijvoorbeeld een drum, nieuwe fuser en ontwikkelaar in gebruik wordt genomen, dit gebeurt na iedere miljoen prints.

Wij werken op het beeldscherm in de AdobeRGB kleurruimte

adobeRGB is lekker breed

Er zijn nu eenmaal kleuren die je op je beeldscherm wel kan zien, maar die niet afgedrukt kunnen worden. AdobeRGB is een beeldscherm bereik dat erg groot is; het vlak binnen de rode lijn is qua oppervlak vrij groot. De meeste andere beeldschermprofielen laten minder kleuren zien, vandaar dat in een drukkerij AdobeRGB de standaard is. Elke printer of drukpers zet ook full color kleuren op papier, maar het kleurbereik dat zij kunnen afdrukken dat verschilt enorm. Een ding hebben ze wel gemeen; het kleurbereik dat geprint kan worden, is kleiner dan het bereik van het beeldscherm waarop AdobeRGB actief is. Je kan dat mooi zien in het plaatje. Het oppervlak binnen de oranje lijn is veel kleiner dan het oppervlak binnen de rode lijn, maar het oranje vlak ligt wel binnen het rode vlak. Dat is mooi omdat je dan weet dat je printer in ieder geval een deel van de kleuren uit het rode vlak zonder meer kan afdrukken. En ja, dan hebben we nog een deel dat in het plaatje gearceerd is met zwarte lijnen. In dat gebied moet de printer gaan rekenen. Alle kleuren die in het gearceerde gebied vallen moeten naar het oranje gebied toegetrokken worden waardoor zij nagebootst worden. Voor een drukkerij loont het dus om een fotoprinter aan te schaffen die een zo groot mogelijk kleurbereik heeft. Daardoor wordt het oranje vlak zo groot mogelijk en worden de meeste kleuren zo goed mogelijk weergegeven op papier. Wij hebben zo'n A0 plotter van Canon, de ipf8300. Deze werkt met maar liefst 12 kleuren inkt.

Meer informatie

En wat zijn dan de oplossingen?

Calibratie en standaardisatie mbv ISO profielen én Adobe Software:

Jobbe biedt de meest simpele en effectieve oplossing betreffende kleurbeheer namelijk een gratis proefprint. Bestel je printwerk bij Jobbe en vermeld dat je eerst een proefdruk wilt zien. Nu kun jezelf beoordelen of de kleuren aan je wensen voldoen. Maar er bestaat ook een meer professionele werkwijze; de grafische industrie heeft de norm ISO 12647-2 vastgelegd. Deze zorgt er voor dat het uiteindlijke drukresultaat meer voorspelbaar wordt dan in het verleden gebruikelijk was.

Het werken volgens die ISO-norm vereist wel een aantal aanpassingen in het digitale werkproces. Die bestaat uit een aantal stappen:
  • Downloaden van de ISO kleurprofielen voor het maken van drukwerk
  • Installatie van de verkregen profielen
  • Kiezen van het juiste beeldscherm kleurprofiel; Adobe RGB (1998)
  • Verplaatsen van je monitor; er mag geen direct daglicht op je beeldscherm vallen.
  • Aanpassen van je foto op je bureaublad. De achtergrondkleur op je monitor moet egaal lichtgrijs zijn. (Zie link monitor achtergrond hieronder)
  • Calibratie van je monitor ( En eerst de aankoop van een eizo.com monitor voor de puristen)
  • Aankoop van Adobe Indesign, Photoshop (eventueel Illustrator) en BRIDGE(!)
  • Aanmaken van een werkvoorkeur in Adobe Indesign (bewerken>kleurinstellingen) voor 3 soorten papier; ISO_uncoated, ISO_coated, ISO_yellowish
  • Koppelen van de ISO kleurprofielen in Adobe Bridge aan de hierboven gemaakte werkvoorkeuren
  • Nieuw ontwerp starten in Adobe Indesign, waarbij je het juiste kleurprofiel kiest; Wordt de productie op glanzend papier gedrukt of geprint? Dan ISO_Coated kiezen. Wordt de productie op mat papier gedrukt of geprint? Dan ISO_uncoated kiezen. Wordt de productie op cremekleurig (biotop) papier gedrukt? Dan ISO_yellowish kiezen.

Meer informatie
jobbe icon

Drukkerij Jobbe BV

Zichtenburglaan 13 • 2544 EA Den Haag
Telefoon: 0174 510 333 en via (070) 366 15 48

Klanten Login

Klanten kunnen hier inloggen

Klanten login

» Wachtwoord vergeten? | Maak een Account »

Algemene informatie